NIEUWSSELECTIE  
  KORT NIEUWS  
  RADIO & TELEVISIE  
  MEDIA  

S e l e c t i e

HANS DULFER
Maar liefst vier volle pagina's over het verschijnsel Jazzfilms in het novembernummer van het maandblad Jazz Nu, maar toch geen woord over Martin Scorsese's meesterwerk New York, New York. Dat is totaal onbegrijpelijk, want de wijze waarop Robert De Niro en Liza Minnelli de wat macho saxofonist Johnny Boyle en het hysterische jazz-zangeresje Francine Evans neerzetten is overweldigend, en uit het (jazz)leven gegrepen.

Voor Minnelli zal dat niet zo moeilijk zijn geweest, want die hoefde alleen maar zichzelf te spelen in de niet goed aflopende love story tussen een uit de oorlog teruggekeerde saxofonist en een naar liefde smachtende nachtclubzangeres. Maar De Niro heeft het een stuk moeilijker, want die moet er ook nog sax bij spelen, en als er iets erg is dan is het iemand die onkundig een saxofoon staat te playbacken. Meestal (zoals in de Charlie Parker-film Bird) resulteert dat in rollende ogen, bekken trekken en spastische bewegingen. De Niro komt wel vrij dicht in de buurt door de perfecte coaching van tenor-saxofonist Georgie Auld, die niet alleen de filmmuziek voor zijn rekening nam maar bovendien met engelengeduld De Niro leerde hoe je een tenor-sax moet vasthouden. En dat niet alleen, want samen met Scorsese slaagt hij er ook nog in het in '45 spelende verhaaltje tot in de puntjes authentiek te doen zijn. De hele big band van hoofdpersoon Johnny Boyle speelt tenminste op instrumenten uit die tijd: oude Conn saxofoons in de sax-sectie. Dus niet zoals in Robert Altmans luid bejubelde Kansas City waarin jaren '40 sax battles worden uitgevochten door met ouderwetse hoeden getooide saxofonisten die op de allernieuwste Selmer saxofoons met hedendaagse mondstukken en modieuze rietenbinders staan te spelen. Een gotspe te vergelijken met een horloge dragende indiaan in een cowboyfilm. Maar ook Scorsese's inzicht in het wereldje van de jazzmusici is uniek. Geen gekokketteer met spuitende of snuivende musici, maar wel een adembenemend gevecht over de artistieke leiding van de band tussen Johnny Boyle en zijn inmiddels echtgenote geworden zangeres Francine Evans, die hem in bekendheid voorbij is gestreeft. Nog mooier is de scène waarin Boyle eindelijk geaccepteerd wordt door de echte zwarte jazzmusici. Hij mag meespelen in een after hours jamsessie diep in Harlem. Als hij opgewonden een buitenechtelijk vriendinnetje staat te bellen om dit mee te komen maken, ziet hij plotseling zijn dan hoogzwangere echtgenote binnenkomen, die met een hoera-gezicht naar hem begint te zwaaien terwijl hij de telefoon nog aan zijn oor heeft. De teleurstelling die dan van De Niro's gezicht afstraalt kan zonder meer tot een van de hoogtepunten uit de filmhistorie gerekend worden.

New York, New York (Martin Scorsese, 1977, VS), zondag, RTL5, 20.30-23.30u.