NIEUWSSELECTIE  
  KORT NIEUWS  
  RADIO & TELEVISIE  
  MEDIA  

Winkelen bij Nederlandse aanbieders op Internet

Een digitale bankrekening maakt winkelen op Internet veilig. Geen creditcardnummer, geen frauderisico's, maar ook nog geen grensoverschrijdende betalingen.

Door JOCHEN VAN BARSCHOT

Winkelen op Internet is komen overwaaien uit de Verenigde Staten. Met de 'muis' een pizza bestellen, boodschappen doen of een vliegticket reserveren is voor veel Amerikanen inmiddels de normaalste zaak van de wereld. Nederlanders die al aankopen doen op Internet beperken zich meestal tot boeken, cd's of computeraccessoires.

Toch is er al veel meer te koop, ook bij Nederlandse aanbieders. Zo zijn bij bloembollenhandelaar Flowerbulb 200 Hollandse bloembollen te bestellen voor 55 gulden. Den Braak collecties verkoopt Amerikaanse Elvis Presley postzegels (15 stuks voor 20,50 gulden) en Golfpro biedt gebruikte golfballen aan voor één gulden per stuk. Digitale sigarenboer Tobacco Road ten slotte verkoopt een doosje Zino Mouton Cadet sigaren voor 41,25 gulden. Je kunt het dus zo gek niet bedenken, of Nederlandse Internetwinkels verkopen het.

Toch komt de zogeheten 'e-commerce' in Nederland maar moeizaam van de grond. Een belangrijke belemmering om een aankoop op Internet te doen blijkt betalen te zijn. De meeste Internetwinkels accepteren alleen creditcardbetalingen, maar in tegenstelling tot de Amerikanen zijn Nederlanders daar huiverig voor. Aankopen doen op krediet zit de doorsnee Nederlander nu eenmaal niet in de genen. Niet voor niets is het aantal creditcardhouders hier zo laag. Nederlanders spenderen liever alleen het debetsaldo op hun bankrekening.

Daar komt bij dat betalen met een creditcard op Internet niet honderd procent veilig is. Zodra een creditcardnummer het world wide web op gestuurd wordt, kan het in verkeerde handen terechtkomen. Die kans is weliswaar minimaal, maar toch groot genoeg om velen ervan te weerhouden Internet te benutten als digitaal warenhuis.

Om daar een eind aan te maken hebben de Nederlandse banken gezamenlijk een beveiligd betalingscircuit op Internet opgezet, het zogeheten 'I-Pay'. Elke bank biedt zijn rekeninghouders de mogelijkheid om gratis een soort digitale 'schaduwrekening' te openen, die hetzelfde rekeningnummer heeft als de eigen bank- of girorekening, maar daar verder volkomen los van staat.

I-Pay-rekeninghouders kunnen elk bedrag tot 250 gulden via Internet met Girotel, telebankieren of desnoods een gewone overschrijvingskaart overboeken van hun eigen rekening courant naar hun schaduwrekening. Met dat bedrag kunnen ze op Internet aankopen doen bij alle digitale winkels die bij I-Pay zijn aangesloten. Dat zijn er nu zo'n honderd. 20.000 Nederlanders hebben inmiddels een I-Pay-rekening.

Zo'n rekening aanvragen kan op de website van I-Pay (www.i-pay.com) en bij de afzonderlijke banken. De gebruiker ontvangt dan een cd-rom of diskette met de benodigde software en een sleuteldiskette met persoonlijke toegangscodes die fraude onmogelijk moeten maken. Zonder de sleuteldiskette kan I-Pay geen betalingstransacties uitvoeren.

Als iemand een aankoop wil doen op Internet, zoekt zijn I-Pay programma, via Internet, contact met Interpay Nederland, het gezamenlijke faciliterende bedrijf van de Nederlandse banken, dat het merendeel van de Nederlandse betalingstransacties verwerkt. De I-Pay software controleert eerst of de aanbieder en de consument wel klant zijn van I-pay en of het saldo op de I-Pay rekening toereikend is voor de aankoop. Vervolgens moet de consument zijn betaling bevestigen met een wachtwoord. Daarmee wordt de persoonlijke sleutel van de diskette ontcijferd en een soort digitale handtekening geplaatst. Vervolgens wordt het aankoopbedrag overgeboekt naar de I-Pay-rekening van de Internetwinkel. Die ontvangt het afleveradres rechtstreeks van de klant en niet via Interpay, want banken verstrekken wegens de privacy geen adressen van klanten. De Internetwinkel krijgt rekeninggegevens, zoals het bank- of gironummer van de consument, evenmin te zien.

Interpay hoopt I-Pay een betrouwbaar imago te geven, door de rekening te koppelen aan de eigen bank- of girorekening van de gebruiker. Die doet dus zaken met de bank waarin hij al voldoende vertrouwen heeft en niet met één of andere virtuele bank. In de Verenigde Staten bleken daar vaak malafide organisaties achter te schuilen, die wel geld inden, maar vervolgens aangeschafte producten niet leverden of betalingen aan winkeliers niet overmaakten.

Betalen is via I-Pay nu waterdicht, maar dat zegt natuurlijk nog niets over de kwaliteit van de Internetwinkels. Een bij Boeknet besteld boekje van 9,90 gulden laat bijvoorbeeld zes weken op zich wachten en brengt 7,50 gulden verzendkosten met zich mee. Het boekje wordt overigens wel netjes verpakt in cadeaupapier naar keuze.

Een ander nadeel van winkelen op Internet is dat het via I-Pay alleen nog mogelijk is betalingstransacties uit te voeren binnen Nederland en bij Nederlandse bedrijven op Internet. De meeste Internetwinkels zitten echter nog altijd in de Verenigde Staten en vereisen dus nog altijd een creditcardnummer. Interpay verwacht wel begin volgend jaar internationale betalingen via I-Pay mogelijk te kunnen maken. Het huidige Nederlandse betalingssysteem wordt dan waarschijnlijk vervangen door een internationale beveiligings- en betalingsstandaard.