Wijers: 'Geen mogelijkheid financiële fusies te toetsen'
Door onze redacteur MENNO TAMMINGA
AMSTERDAM, 10 DEC. Minister Wijers van Economische Zaken ziet geen mogelijkheden om de fusietrend in de financiële-, sociale uitkeringen- en pensioensector te toetsen op negatieve gevolgen voor de concurrentie. ,,Ik kan niets doen. Dat kan alleen als er een klacht komt, maar die heb ik niet gekregen'', zei Wijers gisteravond na afloop van de uitreiking van de Sijthoff-prijs voor het beste jaarverslag in het bedrijfsleven.

Wijers reageert daarmee op een oproep van de Groningse hoogleraar dr. C. de Kam om de nieuwe fusies in de financiële sector en aanverwante, deels geprivatiseerde, deels publieke bedrijfstakken te toetsen. Vorige week meldde het financiële conglomeraat Achmea, met activiteiten van banken tot (zorg)verzekeraars, oriënterende gesprekken te voeren met Gak Nederland, de grootste uitvoeringsinstantie van sociale uitkeringen. Enkele weken eerder begon de Rabobank (bank, verzekeringen, Robeco vermogensbeheer) al gesprekken over samenwerking met de grote pensioen- en VUT-fondsenbeheerder PVF.

De Kam vreest dat de macht van deze nieuwe financiële giganten de concurrentieverhoudingen zal schaden en dat de uitkomst nadelig uitpakt voor klanten met een zwakke onderhandelingspositie, zoals midden- en kleinbedrijf en particulieren. ,,Niet de Hakkelaar, maar dit is het Octopus-proces van de eeuw'', zei hij vorige week.

Wijers zegt de nieuwe ontwikkelingen in de financiële sector met aandacht te bekijken. ,,Als je liberaliseert, krijg je dit soort fusie- en overnameprocessen''. Om de marktwerking in de economie te bevorderen heeft Wijers inmiddels een wetsontwerp ingediend om fusies en overnames te kunnen toetsen op concurrentienadelen. ,,Die slagkracht hebben wij zo langzamerhand heel hard nodig.''

Als Nederlandse fusies tot een dominante marktpositie leiden, kan Wijers nu alleen terugvallen op een speciale clausule in de Europese regelgeving die de Europese Commissie vervolgens aan het werk zet voor de feitelijke toetsing. De uitzonderingsclausule gebruikte Wijers eerder om de vorming van de Holland Media Groep bij de mededingsautoriteiten van de Europese Commissie aan te melden.

Wijers hoopt dat de Tweede Kamer haast maakt met de behandeling van het wetsontwerp om het heft in Nederland zelf in handen te nemen. ,,Het is wat armoedig om op Brussel te moeten terugvallen.'' Gisteren hield de Kamer een hoorzitting met deskundigen en belanghebbenden.

Bij de toetsing van fusies wordt een scheiding gemaakt tussen de financiële sector en het overige bedrijfsleven. In de financiële sector houdt De Nederlandsche Bank de komende vijf jaar haar functie als eerste beoordelende instantie, in de rest van het bedrijfsleven is Economische Zaken het eerst verantwoordelijke ministerie. In het verleden heeft Financiën steeds groen licht gegeven voor de fusiegolf in de financiële sector. Wijers verwacht van de functiescheiding geen gevolgen. ,,Marktwerking is kabinetsbeleid. De rol van Financiën betekent niet dat er niets gebeurt.''

(Uit NRC HANDELSBLAD van dinsdag 10 december 1996)

zie ook: Wijers: 'Geen mogelijkheid financiële fusies te toetsen', Uit NRC HANDELSBLAD van donderdag 12 december 1996