NIEUWSSELECTIE  
  KORTE BERICHTEN  
  RADIO & TELEVISIE  
  MEDIA  

S e l e c t i e

FRITS ABRAHAMS
Glijdt Nederland af? Dat vroegen ze zich bij Netwerk af, en dus gingen ze maar eens bij senator Hans Wiegel langs.

En inderdaad: ook volgens Wiegel glijdt Nederland af.

,,Is Nederland op weg naar een morele crisis?'' vroeg verslaggeefster Hanny Hoekstra gretig. ,,Dat is een groot woord'', zei Wiegel, ,,maar er leeft wel bij de mensen het gevoel: dit kan toch niet, de politiek moet daar iets aan doen.''

,,Anders stevenen we op een morele crisis af?'' bleef Hoekstra hopen. ,,De regering moet het voortouw nemen'', zei Wiegel, ,,maar ze kan het niet in haar eentje, er moet een beweging op gang komen dat het anders moet.''

Bedoelde hij misschien ook de beursfraude? Moest op dat soort witte boorden-criminaliteit een 'task force' gezet worden? Eh, nou, dat bedoelde hij dus eigenlijk helemaal niet - daar was de rechter voor. Het ging Wiegel om het 'zomaar mensen doodslaan op straat, dat is een verwording van de samenleving'.

,,Een avondklok voor jongeren, is dat wat?'' vroeg Hoekstra.

,,Dat is best te overwegen'', zei Wiegel, ,,het is toch belachelijk dat kleine kinderen na negen uur nog op straat lopen.''

Het was het enige moment waarop Wiegel concreet werd, en het was niet bepaald zijn sterkste moment, want Tjoelker en Kloppenburg zijn toch niet door kleine kinderen omgebracht? Of wil Wiegel de avondklok ook uitbreiden naar de wat oudere jongeren? Als dat lukt, zal er in Nederland 's avonds een stilte gaan heersen, die we sinds de Bezetting niet meer hebben gekend.

Het moet anders. Maar wát? En hoe? Van Wiegel viel daarover weinig te vernemen, behalve wat gratuite slogans als: ,,Er is een vervaging van normen en waarden'' en ,,Er moet meer burgerschapszin komen''.

Bij zulke mistige vaagheden moet ik altijd aan de autoriteit denken die Van Kooten en De Bie ten tonele voerden en die het, struikelend over normen en waarden, steeds had over 'wormen in Naarden'. Dat is nu alweer drie, vier jaar geleden, en nog altijd hebben sommige autoriteiten het niet verder gebracht dan zulke vrijblijvende meditaties met nu dan op de achtergrond het potsierlijke geklingel van een avondklok.

Gewone burgers reageren soms heel wat creatiever dan autoriteiten op 'de verwording van de samenleving'. De IKON zond de Canadese documentaire Sound and fury over geluidsoverlast uit. Een interessant onderwerp, en daarom des te betreurenswaardiger dat de IKON zulke documentaires om programmarooster-technische redenen maar liefst halveert.

We konden gelukkig nog meenemen hoe zich overal ter wereld spontaan burgercomités vormen 'die het niet langer pikken'. Mensen die langs de drukke metro van New York wonen, hadden de actiegroep 'De grote knarsers' opgericht, terwijl anderen zich vereenden in 'Fanny', wat staat voor 'Friends Against Noisy New York'.

Er werd geageerd tegen overlast bezorgende buren (tuinfeesten!), cafés en 'blowers van bladeren die je twee straten verderop nog kan horen'. Een man vertelde hoe hij 's nachts de straat was opgesneld om de voorruit te klieven van een auto, waarvan elke nacht om half twee het alarm afging. Hij was ontslagen van rechtsvervolging - er is dus nog hoop.

Ach, konden we maar allemaal zo zorgeloos door het leven gaan als Harry Mulisch. Heeft Nederland ooit eerder een top-auteur gehad die zó monter en genietend zijn dagen sleet? Vergelijk het eens met tobbers als Hermans en Reve, ja zelfs Carmiggelt, die ook kwaaier schijnt te zijn geweest dan hij deed voorkomen.

Mulisch ging op bezoek bij Paul de Leeuw. Het had iets van de aristocraat die minzaam op de thee kwam bij een jubilerend lid van het voetvolk. Het ontbrak er nog maar aan dat hij zei: ,,Wat woon je hier leuk''. De Leeuw vroeg hem naar zijn dagindeling. ,,Half elf op'', zei Mulisch, ,,dan de ochtendkrant lezen, om 1 uur naar de werkkamer - tot twee uur 's nachts.''

Terwijl Nederland afglijdt, stopt Mulisch zijn pijp, schrijft een boek en maakt een kind. Het is een leven als een meesterwerk.